Paradygmat homo oeconomicus a rachunkowość behawioralna
DOI:
https://doi.org/10.18559/7n35vf66Słowa kluczowe:
Homo oeconomicus, Ekonomia behawioralna, Finanse behawioralne, Rachunkowość, Rachunkowość behawioralnaAbstrakt
Zmiany, jakie zachodzą obecnie w naukach ekonomicznych nie mogą pozostać bez wpływu na rachunkowość. Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie idei rachunkowości behawioralnej jako nurtu rozwijającego się w odpowiedzi na zmiany założeń podstaw nauk ekonomicznych. Założony cel został osiągnięty za pomocą krytycznej analizy krajowych i zagranicznych opracowań z zakresu nauk ekonomicznych, w tym rachunkowości oraz nauk o zachowaniu. W tekście ukazano główne założenia oraz krytykę paradygmatu homo oeconomicus leżącego u podstaw ekonomii głównego nurtu, czego efektem było rozpowszechnienie się nurtu behawioralnego w naukach ekonomicznych, w tym również rachunkowości.
Pobrania
Bibliografia
Akerlof, G.A., Shiller R.J., 2010, Zwierzęce instynkty, Wydawnictwo Studio Emka, Warszawa 2010.
Zobacz w Google Scholar
Artienwicz N., 2013, Rachunkowość behawioralna jako interdyscyplinarny nurt rachunkowości i społecznych nauk o zachowaniu, Zeszyty Teoretyczne Rachunkowości, t. 71 (127), Stowarzyszenie Księgowych w Polsce, Warszawa, s. 7-23.
Zobacz w Google Scholar
Bąk, M., 2011, Problemy behawioralne w rachunkowości przedsiębiorstwa, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, nr 32, Szczecin s. 47-60.
Zobacz w Google Scholar
Breitkreuz, R., 2009, Behavioral Accounting vs. Behavioral Finance: a Comparison of the Related Research Disciplines, GRIN Verlag, München.
Zobacz w Google Scholar
Bittner, I., 2009, Homo oeconomicus, Społeczna Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Zarządzania, Łódź.
Zobacz w Google Scholar
Birnberg, J.G., Ganguly, A.R., 2011, Is Neuroaccounting Waiting in the Wings? An Essay, Accounting, Organizations and Society, Forthcoming, November, vol. 16.
Zobacz w Google Scholar
Brzezińsk, M., Gorynia, M., Hockuba, Z., 2008, Ekonomia a inne nauki społeczne na początku XXI w. Między imperializmem a kooperacją, Ekonomista, nr 2, Wydawnictwo Key Text, Warszawa.
Zobacz w Google Scholar
Camemer, C.F., Loewenstein, G., 2002, Behavioral Economics: Past, Present, Future. http://www.hss.caltech.edu/~camerer/ribe239.pdf [dostęp: 14.01.2014].
Zobacz w Google Scholar
Da Rocha, A.R., Vieito, J.P. Rocha, T.R. , 2013, Neurofinance: How Do We Make Financial Decisions, Research on Artificial and Natural Intelligence (RANI), Opening Speech Investor Education and Financial Behavior Conference CVM - December, 10-11, 2013 Rio de Janeiro Brazil, http://ssrn.com/abstract=2352820 [dostęp: maj 2014],November 11.
Zobacz w Google Scholar
Dopfer, K., 2004, The Economic Agent as Rule Maker and Rule User: Homo Sapiens Economicus, Journal of Evolutionary Economics, vol. 14, s. 179.
Zobacz w Google Scholar
Frydman, R., Goldberg, M.D., 2013, Mechanistyczne rynki a świat realny: wahania cen aktywów, ryzyko i rola państwa, Wydawnictwo Krytyki Politycznej, Warszawa.
Zobacz w Google Scholar
Gęsiarz, F., 2011, Po co ekonomom mózgi, czyli o pożytkach z neuroekonomii, Rocznik Kognitywistyczny V/2011, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków, s. 49-55.
Zobacz w Google Scholar
Helmann, A., 2013, Behavioral Accounting, Nova Science Publishers, Incorporated.
Zobacz w Google Scholar
Hendriksen, E.A., van, Breda, M.F., 2002, Teoria rachunkowości, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Zobacz w Google Scholar
Karmańska, A., 2013, Rachunkowość małych i średnich przedsiębiorstw - tło dla zmiany, Rachunkowość, nr 6, Wydawnictwo Rachunkowość Sp. z o.o., Warszawa.
Zobacz w Google Scholar
Kuhn, T.S., 2009, Struktura rewolucji naukowych, Wydawnictwo Aletheia, Warszawa.
Zobacz w Google Scholar
Masztalerz, M., 2010, Użyteczność sprawozdań finansowych w świetle finansów klasycznych i behawioralnych, Zeszyty Teoretyczne Rachunkowości, nr 57 (113), SKWP.
Zobacz w Google Scholar
Nadolna, B., 2012, Studium przypadku jako metoda badawcza rachunkowości zarządczej, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, nr 45, Szczecin, s. 131-136.
Zobacz w Google Scholar
Orrel, D., 2012, Economyths, Faber And Faber Ltd., Icon Books.
Zobacz w Google Scholar
Polowczyk, J., 2009, Podstawy ekonomii behawioralnej, Przegląd Organizacji, nr 12, s. 3-7.
Zobacz w Google Scholar
PWN Biznes, hasło: homo oeconomicus, http://biznes.pwn.pl/index.php?module=haslo&id=3912509 [dostęp: 14.01.2014].
Zobacz w Google Scholar
Ronek, H, 1995, Pragmatyczna metodologia rachunkowości, Rozprawy Habilitacyjne, Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin.
Zobacz w Google Scholar
Sedláček, T., 2011, Ekonomia dobra i zła, Wydawnictwo Studio Emka, Warszawa.
Zobacz w Google Scholar
Sedláček, T., Orrel, D., 2012, Zmierzch homo oeconomicus, Wydawnictwo Studio Emka, Warszawa.
Zobacz w Google Scholar
Shermer, M., 2009, Rynkowy umysł, Wydawnictwo CIS, Warszawa.
Zobacz w Google Scholar
Sora, M., 2006, Ewolucja koncepcji człowieka gospodarującego - homo oeconomicus. Na przykładzie prac Adama Smitha, Alfreda Marshalla i Gary'ego S. Beckera, Kwartalnik Historii Myśli Ekonomicznej, nr 2-3, Oficyna Wydawnicza Szkoła Główna Handlowa, Warszawa, s. 103-119.
Zobacz w Google Scholar
Smaga, M., 2012, Instytucje gospodarki rynowej, Wolters Kluwer Polska, Warszawa.
Zobacz w Google Scholar
Stępień, B., Szarzec, K., 2007, Ewolucja poglądów teorii ekonomii na temat koncepcji człowieka gospodarującego, Ekonomista, nr 1, Wydawnictwo Key Text, Warszawa, s. 13-35.
Zobacz w Google Scholar
Stiglitz J.E., 2010, Freefall. America, Free Markets, and the Sinking of the World Economy, Norton, New York.
Zobacz w Google Scholar
Swacha-Lech, M., 2010, Homo oeconomicus a homo neuropsychologicus jako element dyskusji o nowym paradygmacie finansów. Ku nowemu paradygmatowi nauk o finansach, Zeszyty Naukowe, nr 144, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu, Poznań, s. 71-82.
Zobacz w Google Scholar
Szychta, A., 2008, Etapy ewolucji i kierunki integracji metod rachunkowości zarządczej, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź.
Zobacz w Google Scholar
Szyszka, A., 2009, Finanse behawioralne. Nowe podejście do inwestowania na rynku kapitałowym, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu, Poznań.
Zobacz w Google Scholar
Wach, K., 2010, Od człowieka racjonalnego do emocjonalnego. Zmiana paradygmatu nauk ekonomicznych, Horyzonty Wychowania, vol. 9, no. 17, s. 95-105.
Zobacz w Google Scholar
Wojtyna, A., 2011, Czy w wyniku kryzysu finansowego ekonomia otworzy się bardziej na psychologię?, w: Kozłowski, P. (red.), Węzeł polski. Bariery rozwoju z perspektywy ekonomicznej i psychologicznej, Instytut Nauk Ekonomicznych PAN, Instytut Psychologii PAN, s. 169-184, Warszawa.
Zobacz w Google Scholar
Zalaśkiewicz, T., 2012, Psychologia ekonomiczna, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Zobacz w Google Scholar
