Wpływ dodatkowego dochodu z programu "Rodzina 500+" na wydatki gospodarstw domowych
DOI:
https://doi.org/10.18559/SOEP.2018.12.5Słowa kluczowe:
Wydatki gospodarstw domowych, Polityka rodzinna, Wyniki badań, Zachowania rynkowe, Polityka socjalna, Program Rodzina 500+Abstrakt
Celem artykułu jest ocena wpływu dodatkowego dochodu z programu "Rodzina 500+" na wydatki badanych gospodarstw domowych, z uwzględnieniem ich zachowań rynkowych i struktury konsumpcji. Badania zrealizowano w październiku i listopadzie 2017 roku na próbie 1700 respondentów. Zastosowano metodę ankiety internetowej. Instrumentem wykorzystanym w badaniu był kwestionariusz ankiety online. Wśród gospodarstw domowych o niskim dochodzie (w przedziale 1001-2000 zł) wydatki wzrosły głównie na żywność, odzież i obuwie. W gospodarstwach wysokodochodowych (łączny dochód powyżej 4000 zł) wydatki wzrosły na edukację, odzież, obuwie i stanowiły najwyższy ich poziom. Dodatkowe środki finansowe z programu "Rodzina 500+" przeznaczano również na oszczędności, kulturę i rozrywkę. W przyszłości należałoby się skupić na analizie dochodów oraz wydatków w obrębie poszczególnych kategorii asortymentowych. Ważne jest określenie poziomu i kierunku wydatków gospodarstw domowych z uwzględnieniem wydatków na usługi. Wyniki badań wskazują na potrzebę prowadzenia dalszych rozważań związanych z oceną jakości życia polskich gospodarstw domowych i ich zachowań w realiach polityki socjalnej.
Pobrania
Bibliografia
Chrzanowska, M. i Landmesser, J. (2017). Symulacja efektów ex ante programu "Rodzina 500+". Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, 468, 28.
Zobacz w Google Scholar
Furaiji, F., Łatuszyńska, M. i Wawrzyniak, A. (2012). An empirical study of the factors on fuencing consumer behaviour in the electric appliances market. Contemporary Economics, 6(3).
Zobacz w Google Scholar
Golinowska, S. (2007). Polityka rodzinna a przemiany rodzinny, gospodarki i państwa. Głos w debacie o polityce rodzinnej w Polsce. Polityka Społeczna, 8.
Zobacz w Google Scholar
Grzega, U. (2011). Dochody i wydatki polskich gospodarstw domowych jako determinanta rozwoju rodzin, Studia Ekonomiczne. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach, Seria: Współczesne problemy demograficzne w dobie globalizacji aspekty pozytywne i negatywne, 95.
Zobacz w Google Scholar
Grzywna, P., Lusting, J., Mitręga, M., Stępień-Lampa, N. i Zasępa, B. (2017), Polityka rodzinna. W: M. Kolczyński (red.), Polityka społeczna. Rozważania o teorii i praktyce. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.
Zobacz w Google Scholar
Kotler, P. (1994). Marketing: analiza, planowanie, wdrożenie i kontrola. Warszawa: Gebethner i Ska.
Zobacz w Google Scholar
Kozielski, R. (2018). Wybrane teorie ekonomiczne a zachowania konsumentów w epoce digital w świetle ekonomii behawioralnej. Studia Oeconomica Posnaniensia, 6.
Zobacz w Google Scholar
Laskowski, W. (2014). Dochodowa elastyczność wydatków polskich gospodarstw domowych i jej uwarunkowania. Zeszyty Naukowe SGGW w Warszawie - Problemy Rolnictwa Światowego, 14(29).
Zobacz w Google Scholar
Małysa-Kaleta, A. (2000). Makroekonomiczne uwarunkowania zachowań konsumentów. W: E. Kieżel (red.), Rynkowe zachowania konsumentów. Katowice: Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej w Katowicach.
Zobacz w Google Scholar
Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. (2017). Warszawa. Ponad 3,99 mln dzieci objętych Rodzina 500+. Pobrane 28 grudnia 2017 r. z https://www.mpips.gov.pl/aktualnosci-wszystkie/rodzina-500-plus/art,9089,ponad-3-99-mlndzieci-objetych-rodzina-500.html.
Zobacz w Google Scholar
Nelson, R. i Consoli, D. (2010). An evolutionary theory of household consumption behaviour. Journal of Evolutionary Economics, 20(5).
Zobacz w Google Scholar
Perner, L. (2010). Consumer Behaviour: the Psychology of Marketing. University of Southern California Marshall, Los Angeles, CA. Pobrane 28 grudnia 2017 r. z http://www.consumerpsychologist.com.
Zobacz w Google Scholar
Piekut, M. (2016). Wydatki i trendy w konsumpcji w gospodarstwach domowych wysokodochodowych. Problemy Zarządzania, 14.
Zobacz w Google Scholar
Prokopowicz, D. (2017). Sytuacja materialno-ekonomiczna gospodarstw domowych w Polsce oraz znaczenie wprowadzenia programu "Rodzina 500 plus” w ramach kompleksowej rodzinnej polityki społecznej. Uniwersyteckie Czasopismo Socjologiczne, 18(1).
Zobacz w Google Scholar
Rashid, N. K. Abd., Nasir, A., Mustapha, N. H. N. i Kamil, N. F. (2011). Analysis of income and expenditure of households in the east coast of peninsular Malaysia. Journal of Global Business and Economics, 2(1).
Zobacz w Google Scholar
Rządowe Centrum Legislacji. (2016). Uzasadnienie ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Pobrane 28 grudnia 2017 r. z https://legislacja.rcl.gov.pl/docs/2/12279566/12326797/12326798/dokument202543.pdf.
Zobacz w Google Scholar
Sawulski, J. (2017). Czy Polska jest państwem opiekuńczym? IBS Policy Paper, 2.
Zobacz w Google Scholar
Senyszyn, J. (1995). Potrzeby konsumpcyjne: wstęp do ekonomicznej teorii potrzeb. Gdańsk: Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego.
Zobacz w Google Scholar
Sobczyk, G. (2013). Zachowania konsumenckie w warunkach kryzysu. Zeszyty Naukowe WSEI, seria: EKONOMIA, 6(1).
Zobacz w Google Scholar
Sojkin, B. (1994). Czynniki ekonomiczne kształtujące spożycie żywności. W: Determinanty konsumpcji żywności. Analiza hierarchiczna. Poznań: Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej w Poznaniu.
Zobacz w Google Scholar
Stávková, J., Stejskal, L. i Toufarová, Z. (2008). Factors influencing consumer behaviour. Agricultural Economics - Czech, 54(6).
Zobacz w Google Scholar
Szarfenberg, R. (2017). Wpływ świadczenia wychowawczego (500+) na ubóstwo na podstawie mikrostymulacji. Polityka Społeczna, 4.
Zobacz w Google Scholar
Światowy, G. (2006). Zachowanie konsumentów: determinanty oraz metody poznania i kształtowania. Warszawa: Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne.
Zobacz w Google Scholar
Utzig, M. (2015). Wydatki konsumpcyjne wiejskich i miejskich gospodarstw domowych, a zmiany ich dochodów. Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu, 17(4).
Zobacz w Google Scholar
Zalega, T. (2011). Mikrouwarunkowania potrzeb i zachowań rynkowych gospodarstw domowych a nowa konsumpcja. Studia i Materiały Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego, 1-2.
Zobacz w Google Scholar
Zalega, T. (2013). Spożycie produktów żywnościowych w wielkomiejskich gospodarstwach domowych w Polsce w okresie kryzysu finansowo-ekonomicznego. Problemy Zarządzania, 11(40).
Zobacz w Google Scholar
