Koncentracja i potencjał rolnictwa ekologicznego i przetwórstwa na rynku żywności ekologicznej w Polsce

Abstrakt

Światowy rynek żywności ekologicznej stale rośnie. W Polsce trend ten także jest podtrzymywany, jednak stosunkowo wysoki poziom cen żywności ekologicznej destabilizuje rynek. Jednym z warunków ich spadku jest wzrost dynamiki podaży przy standaryzacji produkcji i jej koncentracji przestrzennej. Dlatego celem artykułu było wskazanie przestrzennego zróżnicowania produkcji rolnictwa ekologicznego i przetwórstwa oraz określenie ich potencjału. W toku przeprowadzonej analizy wyodrębniono cztery grupy województw na podstawie cech diagnostycznych za pomocą algorytmów analizy skupień. Wydaje się, że zidentyfikowane różnice między województwami pod względem liczby i powierzchni upraw gospodarstw ekologicznych a liczbą ekologicznych przetwórców żywności nie są przejściowe. Dysproporcje te utrzymają się lub pogłębią ze względu na różne kierunki rozwoju podejmowane przez województwa, w szczególności ich politykę rozwoju obszarów wiejskich oraz wsparcie rolnictwa ekologicznego i przetwórstwa. Pogłębiająca się koncentracja przestrzenna na rynku żywności ekologicznej powinna jednak się przełożyć na wzrost jego potencjału i doprowadzić do spadku cen. Warunkiem takiego scenariusza jest jednak przełamanie bariery wynikającej z tego, że województwa o najwyższej koncentracji ekologicznej produkcji rolniczej i województwa, w których znajduje się najwięcej przetwórców, nie są tożsame.